Gmina le\u017cy w zachodniej cz\u0119\u015bci Liptowa strumienia Malatianky. Wioski o nazwie Malat\u00edny \u2013 Wyszne, Ni\u017cne i \u015arodkowe (Vy\u0161n\u00e9, Ni\u017en\u00e9, ale aj Prostredn\u00e9), powstawa\u0142y od \u015bredniowiecza w okolicy strumienia Malatianka w \u015brodkowej cz\u0119\u015bci Liptowa w s\u0105siedztwie bardzo starych s\u0142owia\u0144skich kompleks\u00f3w osiedleniowych jakimi by\u0142y Lubcza i Lubela (\u013dup\u010da a \u013dube\u013ea). Tak samo stara jest te\u017c nazwa strumienia Malatianka.<\/p>\n
W 1268 roku wspomina si\u0119 dolina strumienia Malatianka w donacji od Beli IV Markusowi i jego synowi Mikulaszowi, przodkom ziemia\u0144skiego rodu Filpesowc\u00f3w z Liptowskich Klaczan (Liptovskich K\u013ea\u010dan). Maj\u0105tek Malatinsky by\u0142 w\u0142asno\u015bci\u0105 przed rokiem 1341 ziemianina Mece (Maciej), kt\u00f3ry mia\u0142 tak\u017ce udzia\u0142 maj\u0105tkowy w s\u0105siednim maj\u0105tku lubelskim jeszcze w 1359 roku. Wed\u0142ug niego nazywa\u0142o si\u0119 pierwotne osiedle na terenie Malatin\u00f3w \u2013 Mecefeld (Mecego ziemia). Maj\u0105tek ten (Vy\u0161n\u00fd a Ni\u017en\u00fd Malat\u00edn \u2013 possessionum Malatiny et Alterius Malatiny seu Meczefuld) zosta\u0142 ponownie kr\u00f3lewskim maj\u0105tkiem. Kr\u00f3l Karol Robert przed 1341 rokiem darowa\u0142 maj\u0105tek w \u015brodkowej cz\u0119\u015bci doliny rzeki Malatianky synom Batisa i Demka w zamian za maj\u0105tek Belsko, kt\u00f3ry zosta\u0142 do\u0142\u0105czony do Dworu Hradockiego. Dwa Malat\u00edny istnia\u0142y ju\u017c w po\u0142owie XIV wieku. Najstarszym osiedlem by\u0142 jednak Ni\u017en\u00fd Malat\u00edn.\u015aredni Malat\u00edn powsta\u0142 a\u017c pod koniec XIV wieku. Jednak w XVI wieku zanik\u0142, ale p\u00f3\u017aniej wioska ponownie powsta\u0142a.<\/p>\n
Ni\u017en\u00fd Malat\u00edn nale\u017ca\u0142 do ziemian Malat\u00ednskowc\u00f3w, p\u00f3\u017aniej tak\u017ce do Feherp\u00e1takyowc\u00f3w i Kiselowc\u00f3w. \u017by\u0142a tutaj tak\u017ce rozgal\u0119ziona rodzina libertyn\u00f3w Sokolowc\u00f3w. \u015aredni Malatin nale\u017ca\u0142 do ziemian Peth\u00f6ovc\u00f3w. Gminy po\u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 w jedn\u0105 po roku 1888 i u\u017cywali nazw\u0119 Trzy Malatiny (H\u00e1rommalatin). Dzisiejsz\u0105 nazw\u0119 u\u017cywa gmina od 1927 roku.<\/p>\n
Mieszka\u0144cy zajmowali si\u0119 od pocz\u0105tku rolnictwem i hodowl\u0105, p\u00f3\u017aniej garbiarstwem a od XIX wieku dni\u00f3wkarstwem. W okresie Pierwszej Republiki Czechos\u0142owackiej rozwija\u0142o si\u0119 tutaj opr\u00f3cz gospodarki rolnej tak\u017ce sukiennictwo i koszykarstwo. Podczas SPN w gminie by\u0142a siedziba oddzia\u0142u partyzanckiego Jegor\u00f3w. W 1956 roku powsta\u0142a tutaj jednolita sp\u00f3\u0142dzielnia rolnicza a w 1966 roku do\u0142\u0105czy\u0142a do maj\u0105tku pa\u0144stwa w Liptowskim Mikulaszu.<\/p>\n
Malat\u00edny w \u015bredniowieczu nale\u017ca\u0142y do prawomocy ko\u015bcio\u0142a ksi\u0119dza w \u015awi\u0119tym Michale wraz z parafi\u0105 z Nemeckou (Partiz\u00e1nskou) \u013dup\u010dou i Liptovsk\u00fdmi Slia\u010dmi. Po powstaniu samodzielnej parafii w \u013dup\u010di, Malat\u00edny zosta\u0142y jej filiami. Dzieci ziemian z Ni\u017en\u00e9ho i Vy\u0161n\u00e9ho Malat\u00edna odwiedza\u0142y wed\u0142ug mo\u017cliwo\u015bci i potrzeby szko\u0142\u0119 niedalekiej Nemeckej (Partiz\u00e1nskej) \u013dup\u010di od ko\u0144ca XVI wieku. Przestawiciele gminy Ni\u017en\u00e9 Malat\u00edny starali si\u0119 wi\u0119cej razy w XIX wieku za\u0142o\u017cy\u0107 w gminie szko\u0142\u0119. W 1885 roku nawet przedstawiciele gminy oficjalnie poprosili szkolnego inspektora w Liptowskim Mikulaszu o zezwolenie na za\u0142o\u017cenie szko\u0142y pa\u0144stwowej w gminie. Wniosek jednak zosta\u0142 odrzucony z uzasadnieniem, \u017ce do pobliskiej Nemeckej \u013dup\u010de jest na piechot\u0119 par\u0119 minut i pomy\u015blnie tam dzia\u0142a szko\u0142a rzymskokatolicka, ewangelicka oraz pa\u0144stwowa.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Gmina le\u017cy w zachodniej cz\u0119\u015bci Liptowa strumienia Malatianky. Wioski o nazwie Malat\u00edny \u2013 Wyszne, Ni\u017cne i \u015arodkowe (Vy\u0161n\u00e9, Ni\u017en\u00e9, ale aj Prostredn\u00e9), …<\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":12311,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","podujatia_lokalita":[326],"kategoria-zaujimavosti":[445,590],"obdobie":[324,325],"lrc-discount":[],"lrc-category":[],"class_list":["post-48177","attraction","type-attraction","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","lokalita-inny","category-attraction-czlonkowie","category-attraction-obce-pl","season-lato","season-zima-pl"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/attraction\/48177"}],"collection":[{"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/attraction"}],"about":[{"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/attraction"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=48177"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/attraction\/48177\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12311"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=48177"}],"wp:term":[{"taxonomy":"lokalita","embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/podujatia_lokalita?post=48177"},{"taxonomy":"category-attraction","embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/kategoria-zaujimavosti?post=48177"},{"taxonomy":"season","embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/obdobie?post=48177"},{"taxonomy":"lrc-discount","embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/lrc-discount?post=48177"},{"taxonomy":"lrc-category","embeddable":true,"href":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/lrc-category?post=48177"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}