{"id":166771,"date":"2021-11-24T13:52:32","date_gmt":"2021-11-24T12:52:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.visitliptov.sk\/trasa\/naucny-chodnik-umelcov\/"},"modified":"2024-03-06T19:26:09","modified_gmt":"2024-03-06T18:26:09","slug":"sciezka-dydaktyczna-artystow","status":"publish","type":"route","link":"https:\/\/plannervisit.krasno.dev\/pl\/trasa\/sciezka-dydaktyczna-artystow\/","title":{"rendered":"\u015acie\u017cka dydaktyczna artyst\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

Wybierz si\u0119 na kr\u00f3tki spacer dydaktyczny <\/span>Scie\u017ck\u0105 artyst\u00f3w<\/strong> w pi\u0119knym otoczeniu Uzdrowiska L\u00fa\u010dky. Prowadzi za Hotelem uzdrowiskowym Spa Cho\u010d, Dependance Liptov i Balneocentrum. \u015acie\u017cka po\u015bwi\u0119cona jest znanym artystom, kt\u00f3rzy tworzyli w L\u00fa\u010dkach. Altanka po\u015bwi\u0119cona jest Milanowi Michalowi Harmincowi, znanemu architektowi, kt\u00f3ry zaprojektowa\u0142 Dependance Liptov, <\/span>\u0142awki artystyczne<\/strong> po\u015bwi\u0119cone s\u0105 Tade\u00e1\u0161owi Salvowi, znanemu kompozytorowi i akowi z L\u00fa\u010dej oraz Jo\u017ekowi Pi\u0165owi, jednemu z najs\u0142ynniejszych skrzypk\u00f3w prymist\u00f3w na S\u0142owacji, kt\u00f3ry regularnie gra\u0142 na L\u00fa\u010dkach i zas\u0142u\u017cy\u0142 si\u0119 dla rozwoju s\u0142owackiej muzyki ludowej.<\/p>\n\n\n

\r\n\t\t\t\t<\/p>\n\n\n\n

<\/span>M. M. Harminc:<\/strong> by\u0142 jednym z najbardziej aktywnych architekt\u00f3w s\u0142owackich, kt\u00f3ry aktywnie pracowa\u0142 przez 65 lat (1886 – 1951). Zaprojektowa\u0142 ponad 300 budynk\u00f3w w ca\u0142ej Europie, z czego 171 na S\u0142owacji. Urodzi\u0142 si\u0119 7.10.1869 r. w Serbii. W 1886 wyjecha\u0142 do Budapesztu, gdzie pracowa\u0142 w kilku firmach budowlanych, a dopiero 1897 roku za\u0142o\u017cy\u0142 w\u0142asne biuro konstrukcyjne. Przed wojn\u0105 wybudowa\u0142 w Budapeszcie oko\u0142o 45 dom\u00f3w. W 1915 przeprowadzi\u0142 si\u0119 z rodzin\u0105 na S\u0142owacj\u0119, a konkretnie do Liptowskiego Mikul\u00e1\u0161a, gdzie otworzy\u0142 biuro projektowo-budowlane. Z uzdrowiskiem L\u00fa\u010dky \u0142\u0105czy go projekt budynku domu uzdrowiskowego Liptov, kt\u00f3ry zosta\u0142 oddany do u\u017cytku po wojnie w 1946, a kt\u00f3re  mo\u017ce pomie\u015bci\u0107 100 \u0142\u00f3\u017cek. Zmar\u0142 w 1964 w Bratys\u0142awie.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Dominik \u0160evc<\/strong>: Urodzi\u0142 si\u0119 (12.3.1895 r.), mieszka\u0142 i tworzy\u0142 w L\u00fa\u010dkach, kt\u00f3re kocha\u0142. By\u0142 za\u0142o\u017cycielem Zespo\u0142u Folklorystycznego L\u00fa\u010dan (w 2020 roku obchodzi\u0142 80-lecie swojego istnienia), pierwszy zesp\u00f3\u0142 nosi\u0142 nazw\u0119 Cho\u010d. Krawiec szyj\u0105cy kostiumy dla zespo\u0142u, choreograf ta\u0144ca, kompozytor, autor tekst\u00f3w, amatorski artysta teatralny… zwi\u0105za\u0142 60 lat swojego \u017cycia z \u017cyciem kulturalnym L\u00fa\u010diek, z pragnieniem zachowania tradycji i skarb\u00f3w naszych przodk\u00f3w. Pod jego kierownictwem zesp\u00f3\u0142 \u0107wiczy\u0142 taniec huzarski, taniec rekrut\u00f3w, taniec z kijem, taniec z hustk\u0105, taniec weselny, Prz\u0105dki i niezapomniane taniec Pltnica, kt\u00f3rej pomys\u0142 przej\u0105\u0142 tak\u017ce S\u0142owacki Ludowy Kolektyw Sztuki (S\u013dUK). W 1973 r. \u00f3wczesny minister kultury przyzna\u0142 jemu pami\u0105tkowy medal na Festiwalu Folklorystycznym V\u00fdchodn\u00e1.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Jo\u017eko Pi\u0165o<\/strong>: Urodzony w 1800 r. w Tekovskich Lu\u017eanach. Po 12 latach obecno\u015bci w armii cesarskiej dosta\u0142 si\u0119 do Liptowskiego Mikulasza. Po raz pierwszy zetkn\u0105\u0142 si\u0119 ze s\u0142owack\u0105 pie\u015bni\u0105 ludow\u0105 i pozosta\u0142 jej wierny a\u017c do \u015bmierci (1886 r.). Za\u0142o\u017cy\u0142 w\u0142asny zesp\u00f3\u0142, w kt\u00f3ry gra\u0142 dla szlachcic\u00f3w z ca\u0142ej S\u0142owacji. W ten spos\u00f3b trafi\u0142 do uzdrowiska L\u00fa\u010dky, gdzie zabawia\u0142 go\u015bci w sezonie uzdrowiskowym. Jego mistrzostwo w graniu na skrzypcach zosta\u0142o opisane przez wielu s\u0142owackich poet\u00f3w i pisarzy, ale najlepiej opisa\u0142 je S.H. Vajansk\u00fd w swojej noweli \u201eHus\u013ea\u201d. Jo\u017eko Pi\u0165o przyczyni\u0142 si\u0119 do umocnienia s\u0142owackiej \u015bwiadomo\u015bci w\u0142a\u015bnie poprzez wyniesienie pie\u015bni ludowej na piedesta\u0142, na kt\u00f3re bezsprzecznie zas\u0142uguje.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Andrej Pl\u00e1vka<\/strong>: Poeta urodzony w 1907 r. w rodzinie garbarza w pobliskiej Liptowskiej Sielnicy. W latach 1949-1968 pracowa\u0142 jako dyrektor wydawnictwa ksi\u0105\u017ckowego Tatran, w latach 1969-1982 by\u0142 przewodnicz\u0105cym Zwi\u0105zku Literat\u00f3w S\u0142owackich. Swoje pierwsze dzie\u0142o poetyckie opublikowa\u0142 w 1922 r. w czasopi\u015bmie Nov\u00fd rod, a p\u00f3\u017aniej publikowa\u0142 w czasopismach Mlad\u00e9 Slovensko, Svoje\u0165, Mlad\u00e9 pr\u00fady, El\u00e1n, Slovensk\u00e9 poh\u013eady i innych. W swojej tw\u00f3rczo\u015bci inspirowa\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnie starszym pokoleniem autor\u00f3w s\u0142owackich \u2013 takich jak Szturowcy, a zw\u0142aszcza P. O. Hviezdoslav. Gdy L. Sielnic\u0119 zala\u0142y wody Liptowskiej Mary, uzdrowisko L\u00fa\u010dky sta\u0142o si\u0119 miejscem, w kt\u00f3rym co roku sp\u0119dza\u0142 wakacje i szuka\u0142 inspiracji w pisaniu swojej poezji. Zmar\u0142 w 1982 roku w Bratys\u0142awie.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Tade\u00e1\u0161 Salva<\/strong>: Kompozytor, pedagog i artysta. Pochodz\u0105cy z L\u00fa\u010dek (22.10.1937), od dziecka by\u0142 bardzo uzdolniony muzycznie. Uczy\u0142 si\u0119 gry na akordeonie, wiolonczeli i fortepianie w Wy\u017cszej Szkole Muzycznej w \u017bylinie, p\u00f3\u017aniej w Akademii Sztuk Muzycznych kontynuowa\u0142 studiowanie kompozycji u A. Moyzesai J. Cikkera w Bratys\u0142awie, a tak\u017ce w Polsce. Pracowa\u0142 jako kierownik Redakcji Muzycznej Radia Koszyckiego, by\u0142 dramaturgiem Katedry Muzycznej Telewizji Czechos\u0142owackiej w Bratys\u0142awie, dramatopisarzem w S\u013dUK, pedagogiem (docentem) w Zak\u0142adzie Edukacji Muzycznej na Wydziale Pedagogicznym w Nitrze. W latach 1991-1995 pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 prezesa Zwi\u0105zku Kompozytor\u00f3w S\u0142owackich. Zmar\u0142 w 1995 roku w Bratys\u0142awie, jest pochowany w L\u00fa\u010dkach.<\/p>\n\n\n

\r\n\t\t\t<\/div>\r\n\t\t\t\r\n\t\t\t\tczytaj wi\u0119cej<\/span>\r\n\t\t\t\tukry\u0107<\/span>\r\n\t\t\t<\/a>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Szlak to sie\u0107 le\u015bnych \u015bcie\u017cek, kt\u00f3re tworz\u0105 <\/span>2 podstawowe trasy okr\u0119\u017cne<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n